Jak pokazywać obniżki: zasada 30 dni i inne ceny
Przekreślona cena czy znaczek „−20 %” to coś więcej niż dwie liczby. Ten poradnik wyjaśnia zasadę 30 dni przy obniżkach cen i inne informacje o cenach, które sklep musi pokazać konsumentom w Polsce i w Niemczech: cenę jednostkową, cenę z VAT i koszty dostawy.
Skąd pochodzą zasady
Unijna zasada dotycząca obniżek to art. 6a dyrektywy 98/6/WE. Dodała go dyrektywa (UE) 2019/2161, a państwa członkowskie stosują go od 28 maja 2022 r. W każdym ogłoszeniu o obniżce ceny podaje się wcześniejszą cenę: najniższą cenę stosowaną przez przedsiębiorcę w okresie co najmniej 30 dni przed obniżką. Państwa członkowskie mogą przyjąć własne zasady dla towarów szybko psujących się, dla produktów oferowanych krócej niż 30 dni i dla obniżek rosnących stopniowo.
W Polsce zasady są w ustawie o informowaniu o cenach towarów i usług (tekst jednolity Dz.U. 2023 poz. 168), w Niemczech w rozporządzeniu o podawaniu cen (PAngV). Strona PAngV w serwisie gesetze-im-internet.de wskazuje zmianę z 19 października 2026 r. (BGBl. 2026 I nr 314), która jest już w tekście, ale jej dokumentacja nie jest jeszcze zakończona.
Najniższa cena z ostatnich 30 dni
Niemcy, § 11 ust. 1 PAngV: kto musi podawać cenę całkowitą, przy każdym ogłoszeniu obniżki ceny towaru podaje konsumentom najniższą cenę całkowitą stosowaną wobec konsumentów w ciągu 30 dni przed obniżką. Przy obniżce rosnącej stopniowo i bez przerwy można przez cały czas podawać najniższą cenę sprzed jej rozpoczęcia (ust. 2). Zasada nie dotyczy obniżek indywidualnych ani towarów szybko psujących się lub z krótkim terminem przydatności, gdy cena spada z tego powodu i jest to wyraźnie oznaczone (ust. 4).
Polska, art. 4 ust. 2: w każdym przypadku informowania o obniżeniu ceny towaru lub usługi obok obniżonej ceny uwidacznia się najniższą cenę z 30 dni przed obniżką. Jeśli produkt jest oferowany krócej niż 30 dni, liczy się najniższa cena od początku oferowania (ust. 3). Przy towarach szybko psujących się lub z krótkim terminem przydatności podaje się cenę sprzed pierwszej obniżki (ust. 4). Przepisy stosuje się odpowiednio do reklamy z ceną (ust. 5).
- Dni 1–10Cena regularna 24,90 zł
- Dni 11–17Krótka promocja za 19,90 zł
- Dni 18–30Znowu 24,90 zł
- Dzień 31Nowa obniżka: teraz 17,90 zł
- Na stronieObok 17,90 zł: najniższa cena z ostatnich 30 dni 19,90 zł
Prowadź historię cen każdego produktu. Bez niej nie znasz najniższej ceny z ostatnich 30 dni i nikt nie sprawdzi jej później.
Ceny przekreślone, procenty i cena sugerowana
Obie zasady mówią o każdym ogłoszeniu obniżki. Przekreślona cena, znaczek „−20 %” i dopisek „oszczędzasz” mogą ogłaszać obniżkę na stronie produktu, na listach kategorii, w newsletterze i w reklamach z ceną. Sprawdź każde takie miejsce.
Jeśli cena przekreślona nie jest ceną z 30 dni, napisz jasno, czym jest, i dopilnuj, by procent odnosił się do ceny widocznej dla klienta. Przeczytane przez nas przepisy nie mówią, jak traktować porównanie z ceną sugerowaną przez producenta. Jeśli jej używasz, oznacz ją jasno i skonsultuj ze specjalistą.
- Teraz 17,90 zł. Najniższa cena z ostatnich 30 dni: 19,90 zł
- Procent odnosi się do ceny widocznej na stronie
- 500 g za 17,90 zł (35,80 zł za 1 kg)
- 17,90 zł z VAT
- Plus 4,90 zł za dostawę, podane blisko ceny
- Teraz 17,90 zł zamiast 29,90 zł, bez ceny z 30 dni
- „−40 %” bez informacji, od jakiej ceny
- 500 g za 17,90 zł, bez ceny jednostkowej
- 17,90 zł + VAT w sklepie dla konsumentów
- Brak informacji o kosztach dostawy
Cena jednostkowa
Polska, art. 4 ust. 1: cenę i cenę jednostkową uwidacznia się w sposób jednoznaczny, niebudzący wątpliwości i umożliwiający porównanie cen. Cena jednostkowa to cena za jednostkę miary (art. 3 ust. 1 pkt 2). Towary bez ceny jednostkowej może określić rozporządzenie; do tego poradnika go nie czytaliśmy. Przykład: 500 g za 17,90 zł to 35,80 zł za kilogram.
Niemcy, § 4 ust. 1 PAngV: przy towarach w opakowaniach jednostkowych, otwartych opakowaniach lub sprzedawanych na wagę, objętość, długość lub powierzchnię obok ceny całkowitej podaje się cenę jednostkową, jednoznacznie, wyraźnie i czytelnie. Można ją pominąć, gdy równa się cenie całkowitej. Jednostką jest 1 kg, 1 l, 1 m³, 1 m lub 1 m² (§ 5 ust. 1), przy towarach luzem 1 kg lub 100 g, 1 l lub 100 ml (§ 5 ust. 2). Wyjątki z § 4 ust. 3 obejmują m.in. towary poniżej 10 g lub 10 ml oraz niektóre kosmetyki i perfumy.
Cena z VAT
Polska: w cenie uwzględnia się podatek od towarów i usług oraz podatek akcyzowy, jeśli sprzedaż im podlega (art. 3 ust. 2).
Niemcy: kto oferuje konsumentom towary lub usługi albo reklamuje się wobec nich cenami, podaje ceny całkowite (§ 3 ust. 1 PAngV). Cena całkowita zawiera VAT i inne składniki ceny (§ 2 pkt 3). Jeśli cena jest rozbita na części, cenę całkowitą trzeba wyróżnić (§ 3 ust. 3). W sprzedaży na odległość podaje się też, że ceny zawierają VAT i inne składniki (§ 6 ust. 1 pkt 1).
Koszty dostawy
Polska: zgodnie z art. 12 ust. 1 pkt 5 ustawy o prawach konsumenta konsument dowiaduje się najpóźniej przy zawieraniu umowy na odległość o łącznej cenie z podatkami oraz o opłatach za transport, dostarczenie, usługi pocztowe i innych kosztach. Gdy nie można ustalić ich wysokości, informujesz o obowiązku ich uiszczenia.
Niemcy, § 6 PAngV: w sprzedaży na odległość podaje się, czy dochodzą koszty frachtu, dostawy, wysyłki lub inne, oraz ich wysokość, jeśli da się ją rozsądnie obliczyć z góry.
Lista kontrolna przed promocją
- Zapisz najniższą cenę każdego produktu z 30 dni przed startem.
- Pokazuj ją obok każdej obniżonej ceny, także na listach i w reklamach.
- Sprawdź, do czego odnosi się każdy procent.
- Pokazuj cenę jednostkową przy towarach na wagę, objętość, długość lub powierzchnię.
- Podawaj cenę z VAT i informację o kosztach dostawy blisko ceny.
- Porównaj widoczną cenę z ceną w danych strukturalnych. To jakość danych, a nie przepis prawa.
Praca z Do4U
Sprawdzanie cen odczytuje adres strony produktu albo wklejony HTML lub tekst. Kod znajduje aktualne i przekreślone ceny, rabaty, ceny jednostkowe, ilości, informacje o VAT i dostawie oraz cenę w danych strukturalnych. Do każdego wyniku jest cytat z twojej strony, przepis (polska ustawa lub PAngV, wybrane według waluty albo przez ciebie) i wskazówka, co sprawdzić. AI jest opcjonalna: porządkuje tylko bloki z kilkoma nieoznaczonymi kwotami i tylko spośród kwot znalezionych przez kod. Bez AI narzędzie działa tylko na kodzie i jest bezpłatne do dziennego limitu. Widzi jedną stronę, a nie koszyk, kasę czy historię cen. Rozpozna więc, czy cena z 30 dni jest podana, ale nie, czy jest prawidłowa.
Do4U znajduje wskazówki. Ty sprawdzasz je z historią cen i decydujesz, co zmienić.
Źródła
- EUR-Lex: dyrektywa (UE) 2019/2161, art. 2 (dodaje art. 6a do dyrektywy 98/6/WE) (eur-lex.europa.eu)
- Niemcy: § 11 rozporządzenia o podawaniu cen (PAngV), obniżki cen, tekst po niemiecku, gesetze-im-internet.de (www.gesetze-im-internet.de)
- Niemcy: rozporządzenie o podawaniu cen (PAngV), pełny tekst z § 2–6, tekst po niemiecku, gesetze-im-internet.de (www.gesetze-im-internet.de)
- Ustawa z dnia 9 maja 2014 r. o informowaniu o cenach towarów i usług, tekst jednolity Dz.U. 2023 poz. 168, eli.gov.pl (eli.gov.pl)
- Ustawa z dnia 30 maja 2014 r. o prawach konsumenta, tekst jednolity Dz.U. 2026 poz. 1244, PDF, eli.gov.pl (eli.gov.pl)